Ostrzezenie ...- Niniejszy Digital Versatile Disc przeznaczony jest tylko do uzytku prywatnego. Wszelkie prawa odnosnie zawartego w nim programu (oraz nagran dzwiekowych) sa zastrzezone. Kopiowanie, dokonywanie poprawek, edycja, rozpowszechnianie,
dokonywanie zmian, wypozyczanie, wykorzystywanie do publicznych przedstawien, rozpowszechnianie oraz transmisja niniejszej dyskietki w calosci lub czesci bez zezwolenia jest zabronione pod sankcja kary i prowadzi do postepowania sadowego oraz dochodzenia roszczen odszkodowawczych.
- Idziemy na ryby? - Ryby pozamarzaly.
Patrz na ten wóz... Fajny, co? To pewnie Ford.
Nie, to nie Ford.
- A co? - Nie wiem, ale nie Ford.
- Leonard, co robisz? - A jak myslisz?
Ktos moze przyjsc!
Nie przyjdzie.
Leonard, co sie stalo?
Leonard, skarbie! Ubieraj sie! Za chwile sniadanie!
Dzis zaczniemy od sprawdzianu z historii.
Pod koniec lekcji zlozycie zeszyty na moim biurku.
Lowe, Leonard
Dzien dobry pani. Czy Leonard moze wyjsc sie pobawic?
- Nie dzisiaj. - Ajutro?
- Do jutra tez nie wyzdrowieje. - A kiedy wyzdrowieje?
Nie wiem.
Dziekuje, ze przyszliscie.
NA PODSTAWIE PRAWDZIWYCH WYDARZEN
BRONX, ROK 1969
- Przepraszam, czy... - W recepcji.
Szpital Bainbridge, slucham? Dr Franklin i dr Tyler...
sa na zebraniu. Cos przekazac czy?
Malcolm Sayer, lekarz, bylem umówiony...
Prosze usiasc. Szpital Bainbridge, slucham?
Ma pan na mysli zywych ludzi?
Interesuje mnie posada w laboratorium neurologicznym.
Mamy tu radiologie...
To szpital dla przewlekle chorych. Szukamy neurologa-praktyka.
- Bedzie pan mial do czynienia z ludzmi. - Jako lekarz... leczacy.
- Zajmowal sie pan pacjentami? - Dzdzownicami.
Slucham?
To byl ambitny projekt. Mialem uzyskac decygram mieliny
z czterech ton dzdzownic.
Poswiecilem temu 5 lat. Wszyscy twierdzili, ze to niemozliwe.
- Bo tak jest. - Teraz juz wiem, dowiodlem tego.
A przedtem, w szpitalu sw. Tomasza?
Prace badawcze?
Mamy braki kadrowe.
Nigdy nie leczyl ludzi...
Przepraszam, ale... Panowie szukaja kogos z doswiadczeniem klinicznym.
Wprawdzie nie mam posady... Ale macie setki odpowiedniejszych kandydatów.
Doktorze Sayer, a na studiach?
Nie dostalby pan dyplomu bez praktyki w szpitalu.
Mierzyl pan tetno, temperature, stawial diagnozy...
A wiec zalatwione.
Chyba zalezy panu na tej posadzie?
Tedy, doktorze. Pracowal pan juz w szpitalu dla przewlekle chorych?
- Takie rzeczy sie pamieta. - Widac nie pracowalem.
Mamy tu stwardnienie rozsiane, zespól Tourette'a, parkinsonizm
i pare innych, nienazwanych schorzen.
- Na co ci ludzie czekaja? - Na nic.
- Wiec jak maja wyzdrowiec? - Wcale nie maja. To przewlekle chorzy.
Tak zwany Warzywniak. Wystarczy ich karmic i poic.
Panie Kean, chcialbym spytac...
Urodzilem sie w 1911 roku w Kingsbridge! Przyszedlem tu w lipcu 1955!
Przedtem przebywalem w Brooklynskim Osrodku Psychiatrycznym!
Przedtem bylem czlowiekiem!
Przyzwyczai sie pan.
Moze mi pan wierzyc.
Nie, psinko. Idz sobie. Wracaj do siebie. Do domu!
Dzien dobry, doktorze. Mamy nowa pacjentke.
Przywiezli ja w srodku nocy. Oto jej karta.
Witam. Nazywam sie doktor Sayer.
Czy pani wie, gdzie sie znajduje?
Czy pani mnie slyszy?
Demencja o nieustalonej etiologii. Brak reakcji.
Ubezpieczenie zdrowotne?
Nazywa sie Lucy Fishman. Znalezli ja sasiedzi,
siedziala przy zwlokach siostry.
Nie ma innych krewnych. Podobno zawsze byla taka jak teraz.
Calkowity brak reakcji na bodzce.
Odruch.
Odruchem byloby odepchniecie pilki. Ona ja zlapala.
To takze odruch.
Zgodzilbym sie, gdyby mial pan racje.
Straciwszy wlasna wole dzialania, pozycza sile woli od pilki.
- Sile woli pilki? - Przepraszam.
Chce pan zrobic dobre wrazenie? Zgadlem, prawda?
Jeszcze sie pan nie wdrozyl.
Prosze dopilnowac, by pacjenci doktora Sayera
zostali umówieni na jutro.
Pozycza sile woli od pilki?
Rewelacja.
Dziekuje, dziekuje.
Prosze dac nam znac, gdyby znów cos zlapala.
Wywala mnie. Trudno. Wróce na uczelnie.
Czegos zapomnialem?
Chce powiedziec, ze bardziej mi sie podoba panska interpretacja.
I ze pomoge panu, póki sie pan nie wdrozy.
- Dobranoc, doktorze. - Dziekuje.
- Witam. Nazywam sie doktor Sayer. - A ja Waheedah.
- Jak sie dzis czujesz? - Dziekuje, dobrze.
Tak! Przepraszam. Jaki druczek? Tak, zaczekam.
Okay. Raz, dwa, trzy.
Dziekuje. Do widzenia.
Dzien dobry.
- Hura, jestesmy na orbicie! - Spróbujmy stanu niewazkosci.
Uczcijmy to pysznym Quickiem firmy Nestle.
Czekolada Nestle jest nie z tej ziemi.
Ej, tam na górze, czas sie wzmocnic pysznym Quickiem.
Lucy...
wyszla pani na spacer...
Anthony, pomozesz mi to przesunac?
Przepraszam.
Lucy, juz prawie u mety.
Prosze... Prosze, oto woda.
Ciekawe, czemu tak szybko rosna ci paznokcie.
Pewnie od tej galaretki, która cie faszeruja.
Codziennie galaretka.
Czerwona, zólta, co dzien galaretka.
Zapomnialam ci powiedziec. Pani Cooper umarla. Pamietasz ja?
Poczciwa kobiecina. Zawsze cos milego powiedziala.
Tylko jej pies mnie draznil.
- Przepraszam. - Dzien dobry.
Czy on z pania rozmawia?
- Oczywiscie, ze nie. Nie slowami. - Rozmawia w jakis inny sposób?
Jak to?
- Pan nie ma dzieci. - Nie.
Gdyby pan mial, nie pytalby pan.
"Schizofrenia atypowa".
A tu "histeria atypowa".
"Atypowe porazenie nerwów".
"Bez zmian od ostatniego badania".
"Nie zaleca sie zmiany terapii".
Pieknie.
Notka "Zadnych zmian" z 9.11.1944 roku.
To sprzed 25 lat.
Za taka epidemia atypowych objawów powinno sie kryc cos typowego.
Ale co?
Panie doktorze... Moze chcialby pan skoczyc gdzies na kawe?
Na herbate?
Zazwyczaj odpowiedzialbym tak. Ale mam inne plany.
- Trudno. Moze innym razem. - Tak.
"piaczkowe zapalenie mózgu"...
gdzie to jest?
Przepraszam, myslalem, ze ktos zostawil swiatlo...
Znalazlem! Juz wiem! Wszyscy przeszli zapalenie mózgu.
Na dlugo przed przyjeciem do szpitala. Widzi pan? W latach 20.
- Cudownie, prawda? - Tak. Przyjde pózniej.
Liczba chorych na zapalenie mózgu pozwala mówic o epidemii
Tajemnicza choroba. Przerazajaca goraczka spiaczkowa
Zapomniana choroba z lat 20. Zespól postencefalityczny
llu pan ich tam znalazl?
Piecioro. Mysle, ze jest ich wiecej.
Jak sie czuja?
Tak, jak ich pan wtedy opisal. "Pozbawieni substancji, jak duchy".
Tyle tylko, ze wtedy niektórzy byli dziecmi.
Tak. Dziecmi, które zapadly w sen.
Wiekszosc z nich nie przezyla ostrego stadium choroby.
Pozostali przy zyciu... po przebudzeniu
wydawali sie calkiem zdrowi. Jakby nic nie zaszlo.
Nie zdawalismy sobie sprawy z rozleglosci uszkodzen mózgu.
Musialy minac lata... 5... 10... 15...
zanim pojawily sie pierwsze dziwne objawy neurologiczne.
Ale pojawily sie.
Zaczalem je obserwowac we wczesnych latach 30.
Starzy ludzie przyprowadzani przez wlasne dzieci.
Mlodzi ludzie przywozeni przez rodziców.
Nie potrafili sami sie ubrac. Nie umieli jesc.
W wiekszosci przypadków stracili mowe.
Rodziny byly zrozpaczone.
Ludzie, którzy dotad byli normalni,
stali sie...
nieobecni.
Jak ktos taki sie czuje? Co mysli?
Oni nie mysla.
Wirus nie oszczedzil wyzszych funkcji mózgu.
- To stwierdzony fakt? - Tak.
- Poniewaz? - Alternatywa bylaby przerazajaca.
Szpital wymaga remontu. Ale co my robimy?
Mam przeczucie.
Co przeszkadza Lucy podejsc do kranu?
Nic.
Wlasnie. Ale pole widzenia znika. Nie ma zadnego wzoru,
zadnego wizualnego rytmu, który kazalby jej isc dalej.
- A my cos takiego tworzymy. - Wlasnie.
Ona wyglada przez...
- Chcialbym cos wiedziec o pani synu. - Oczywiscie.
Powiedzieli, ze cos jest nie tak z jego dlonmi. Nie mógl juz pisac.
Nie mógl pracowac.
Radzili mi zabrac go ze szkoly. Mial 11 lat.
Powoli jego stan sie pogarszal.
Wolal mnie, przychodzilam. A on siedzial przy biurku
w transie. Godzine, dwie. Potem znów wracal do normy.
Pewnego dnia, po powrocie z pracy, zastalam go w lózku.
Wciaz powtarzal: "Mamo? Mamo?". Wyciagal reke...
"Czego chcesz, Leonardzie?"
Juz wiecej sie nie odezwal. Zupelnie jakby zniknal.
Pod koniec tamtego roku zawiozlam go do Bainbridge.
14 listopada 1939 roku.
Mial 20 lat.
Co robil przez tych 9 lat, które spedzil w tym pokoju?
Czytal. Uwielbial ksiazki. Czytal przez caly czas.
Naprawde?
Tylko to potrafil.
Wystarczy.
Dobrze, Leonardzie, skonczylismy.
Nic, nic, nic... i... nic.
- Niech zgadne. Jeden z twoich posagów? - Wlasnie.
Podaj sól.
- Przepraszam. A to? - Jak to co? Stroboskop.
Mylisz sie. To jest stroboskop.
A to reakcja na wlasne imie.
Przepraszam.
No, dawaj, wielkoludzie! Dawaj! Wygralismy!
Ja tez potrafie zlapac pilke. Doktorze, prosze mi rzucic pilke.
Sa wszyscy? Przywiezcie ich tu.
Powinnam byla zgodzic sie na rozwód. Ale liczylam na jego ojcowskie uczucia.
Pacjenci dostali juz poranna porcje leków.
Dr Sayer liczyl na to, ze znajdziecie wolna chwile. Mozecie isc ze mna?
Jedna z najpiekniejszych arii swiata. Obserwuj, czy nie ma jakichs reakcji.
"Mówcie mi Ishamel.
Wiele lat temu, mniejsza o to, ile,
majac odrobine grosza i nic ciekawego do roboty na brzegu"...
Leonardzie... wiem, ze mnie slyszysz. Chce, bys zareagowal na swoje imie.
To nie moze byc jakakolwiek muzyka. Musi byc odpowiednia dla nich.
Porusza ich tylko ta muzyka, która ich porusza.
Jeszcze nie znalazlem niczego, co by ruszylo Berta.
Mogliby tak siedziec caly dzien.
Musze wylozyc pierwsza karte.
L... Leonard... L.
To jest Frank. Pomoze mi pan?
On reaguje na cos jeszcze innego. Na kontakt z innym czlowiekiem.
Prosze tam stanac.
Nie umie beze mnie chodzic. Jesli go puszcze, upadnie.
Nie pozwole ci upasc.
Ale ze mna pójdzie wszedzie.
Tak, jak Lucy z pilka. pozycza moja sile woli.
Sile woli innego czlowieka.
Zaczne przesuwajac strzalke do litery L... jak Leonard.
Kiedy poczuje, ze sam ja przesuwasz, zabiore rece.
Rozumiesz? Dobra, zaczynam.
Moze niezbyt jasno sie wyrazilem. Moja wina. Ja...
L. Dobrze. Teraz E... dobrze.
E, dobrze.
...S...
...P...
Piszesz cos innego.
PANTERA RILKEGO
Rilke, Rainer Maria. Niemiecki poeta i pisarz.
"Jej wzrok zmeczony widokiem krat
Niczego innego nie dostrzega.
Tak, jakby istnial tylko tysiac krat,
za tysiacem krat nie bylo juz swiata.
Silne lapy drepcza zataczajac kola
w rytualnym tancu wokól punktu,
w którym znieruchomiala wielka sila woli.
Czasami zaslony wzroku unosza sie bezszelestnie, by wpuscic ksztalt,
który wkrada sie przez sztywna cisze barków,
dociera do serca i obumiera".
Slyszala pani o L-dopie? O syntetycznej dopaminie.
Tak. Podaje sie ja pacjentom z parkinsonizmem.
A co?
Przepraszam.
Mina setki lat, zanim stan wspólczesnej neuropatologii
pozwoli nam dokladnie opisac zniszczenia w mózgu parkinsonowca.
Nowy lek, L-dopa, pozwala nam po raz pierwszy
dac pacjentom nadzieje na normalniejsze zycie. Podawanie L...
Jestem bardzo ciekaw tego leku... Czy spotkal sie pan z kims, kto...
- Przepraszam, doktorze... - Sayer.
Jestem ciekaw, czy leczyl pan pacjentów z zapaleniem mózgu.
Po prezentacji. Jesli pan nie ma nic przeciwko temu.
Jak juz mówilem, podawanie L-dopy...
Nie sadzi pan, ze drzaczka porazna w skrajnym nasileniu
dalaby efekt znieruchomienia?
- Pan mówi do mnie? - Tak.
Wyobrazmy sobie przyspieszenie drzenia rak az do znieruchomienia...
Ze istnieje pacjent, u którego wszystkie objawy ulegly akceleracji.
Drzenie rak, rzucanie glowa. tiki, slowotok...
gdyby jeden nalozylby sie na drugi, pacjent zamienilby sie w kamien.
Nie wiem. Moze i tak.
- Czy wówczas pomoglaby L-dopa? - Doktorze Sayer...
Jestem tylko chemikiem. Pan - lekarzem. Trucie pacjentów to wasza sprawa.
Freud wierzyl w cuda, przepisujac kokaine jak pastylki na kaszel.
My wierzylismy w kortyzon, póki sie nie okazalo, ze wywoluje psychoze.
- Teraz kolej na L-dope? - Za wczesnie na taka konkluzje.
Z calym szacunkiem, jest o wiele za wczesnie na taka konkluzje.
Trucie pacjentów to sprawa farmaceutów.
Ale ja...
Czytal pan? "Nowy lek pozwala pacjentom z drzaczka jesc galaretke."
Czytalem. Czytam wszystko. Wszyscy mieli lekki parkinsonizm.
Panscy "parkinsonowcy" od lat tkwia w bezruchu.
Powinien to pan jeszcze raz przeczytac.
Pan wyciaga zbyt pochopne wnioski.
Pragnie pan, by istnial jakis zwiazek. Ale to nie znaczy, ze on istnieje.
Wierze jednak... wiem, ze ci ludzie sa zywi.
Na podstawie czego? Umiejetnosci lapania pilek tenisowych?
Ja to wiem.
- Ilu chce pan poddac próbie? - Wszystkich.
Niektórych. Jednego.
Jednego.
Za zgoda rodziny. Na pismie.
Leonard ma chorobe Parkinsona?
Nie. To znaczy objawy sa podobne,
a moze i nie.
Jak ten lek na niego podziala?
Nie wiem, jak i czy w ogóle podziala.
A jak sie panu wydaje?
Nie wiem, ten lek stosuje sie przy calkiem innych zaburzeniach.
Na co ma pan nadzieje?
Mam nadzieje, ze dzieki niemu powróci.
- Dokad? - Do swiata.
Co go tu moze po tylu latach czekac?
Pani. Pani na niego czeka.
Wszystko, prosze.
- Po podaniu 200 mg zadnej reakcji. - Moze sok zneutralizowal lek?
- Moze podac mu wiecej. - Moze mniej.
Spróbuje w mleku.
500 miligramów.
Zadzwonie, gdyby wystapila jakas zmiana.
Dziekuje.
Jest cicho.
Jest pózno. Wszyscy spia.
- Ja nie spie. - Nie... obudziles sie.
Moge?
Ja...
Leonardzie? Ktos do ciebie przyszedl
Mamo. Mamo!
- Mam na imie Eleanor. - Eleanor.
- Milo mi poznac. - Mnie równiez.
- Panie? - Znów cos nie tak?
O mój Boze!
Dzien dobry. Nazywam sie Margaret.
Beth.
Anthony... jak sie masz?
Wspaniale. A ty?
Tez wspaniale.
- Widziales go? - Fajnie, co?
Ja bym sie nie potrafila pogodzic z utrata 30 lat zycia.
On zdaje sobie z tego sprawe, prawda?
Leonard, odwróc sie do mnie. To aparat typu polaroid. Dziekuje.
Zdjecie gotowe za niecala minute. Niesamowite.
A teraz... moze spróbujemy tego.
Doskonale. Cudownie. A teraz przejdz w drugi koniec pokoju.
Gotów? Idz!
Doskonale. Swietnie.
A teraz z powrotem.
Ale szybko. Przyniose klisze...
Polóz sie chociaz. Musisz odpoczac.
Boje sie zamknac oczy. Jesli zamkne oczy...
Zasniesz. A kiedy rano sie obudzisz, bedzie nastepny dzien.
Obiecuje ci to.
Lódeczka dziecka... srebrny ksiezyc... plynacy po niebie...
dziecko chce zlowic sen... lowi tu i tam...
plyn, mój maly...
po morzu pelnym snów...
ale nie zapomnij przyplynac znów do mnie...
Jak Bronx wypieknial.
- To moja szkola! - Naprawde?
- To muzyka klasyczna? - Mozesz wybrac dowolny rodzaj muzyki.
- Co to? - Rock and roll.
Chodz tu!
Podczas twojej nieobecnosci pojawilo sie skazenie srodowiska...
Leonardzie, miales brodzic, nie plywac.
Nie wiem, czy ubezpieczenie to obejmuje.
- Chodz! - Nie, nie!
Leonardzie, idzie przyplyw!
To jest okresowa tabela pierwiastków.
Byla moja przepustka do swiata nauki.
Jest cudowna. To wszechswiat w swojej istocie.
Tu sa metale alkaliczne... chlorowce... helowce...
Kazdy pierwiastek ma wlasne miejsce. Nie da sie tego zmienic.
Jest niezmienne, niezaleznie od okolicznosci.
Nie masz zony?
Ja? Nie. Nie za dobrze dogaduje sie z ludzmi.
Nigdy mi to nie wychodzilo. Lubie ich.
Chcialbym o nich miec cos wiecej niz podstawowe pojecie.
Moze gdyby byli mniej nieprzewidywalni...
Eleanor by sie z toba nie zgodzila.
- Eleanor? - Panna Costello.
Rozmawiala z toba o mnie?
Co mówila?
Ze jestes zyczliwym czlowiekiem. Ze obchodza cie ludzie.
Chcialbym podac lek pozostalym. To moze byc kosztowne...
- "Kosztowne" to znaczy ile? - Rozmawialem z Rayem,
oszacowalem cene...
Jesli wszystkim podamy taka dawke jak panu Lowe... koszt wyniesie...
Dwanascie tysiecy dolarów.
- Ile? - 12000 dolarów.
Miesiecznie? Nie moge przedstawic radzie takiego zadania.
Myslalem, zeby sie zwrócic bezposrednio do fundatorów.
Daja juz szpitalowi tyle, ile moga.
Musimy ich przekonac, by wplacili wiecej niz zwykle.
- Gdyby zobaczyli pana Lowe... - Przecenia pan jego mozliwosci.
Rozmawiamy o pieniadzach.
Wystapila sztywnosc miesniowa,
uposledzenie odruchów postawy,
sztywnosc typu rdzeniowego. Zespól postencefalityczny.
Najbardziej uderzajaca cecha byla martwota rysów twarzy.
Teraz juz wiemy, ze nie nalezy jej przypisywac apatii czy katatonii...
Mniej naukowo i mniej nerwowo
Jednak docieraly do niego pewne bodzce.
Dzwiek wlasnego imienia. Dzwieki konkretnego utworu muzycznego.
Dotkniecie innej osoby.
Ale te przebudzenia byly rzadkie i trwaly tylko kilka chwil.
Zazwyczaj trwal w takim wlasnie stanie... bedacym metaforycznym...
albo fizjologicznym odpowiednikiem snu. Moze nawet smierci.
W takim stanie zobaczylem go po raz pierwszy.
I tak wygladalo jego zycie w ciagu ostatnich 30 lat.
- Teraz? - Kiedy tylko bedziesz gotów.
Nazywam sie Leonard Lowe.
Wyjasniono mi, ze przez pewien czas bylem nieobecny.
Wrócilem.
Prosze... gotowe. Mozna ja zabrac.
wietnie. Bardzo dziekuje.
- Doktorze Sayer! - Co sie stalo?
Pieprzony cud!
- Gdzie sa moje okulary? - Na nosie.
Czy to mozliwe?
Ja mówie...
Chodze! Tatusiu? Kim pan jest?
Dziekuje, ze przyszlyscie. Troche sie od wczoraj zmienilo.
Mialam przedziwny sen.
Musze pani zmierzyc cisnienie!
Siedzialam w miejscu przez 25 lat, trzeba bylo korzystac z okazji.
Dobrze sie pani czuje?
- Musze sie umalowac. - Chyba da sie cos zalatwic.
I ufarbowac wlosy. Na czarno.
- Na czarno? Rose, na pewno? - Zawsze mialam czarne wlosy.
Doktorze... mówi cos o drzewach owocowych.
- Trzeba je przyciac. - Zrobie to.
Mam ochote na stek... krwisty. Puree z sosem. I fasolka szparagowa.
Bylam swiadoma róznych wydarzen, ale nic nie mialo dla mnie znaczenia.
To nie mialo zwiazku ze mna. Byla jakas wojna, moze dwie.
Dzis rano poszlam do lazienki bez niczyjej pomocy.
Chyba poprzednio bardziej mi sie podobali.
Rolando? Prosze cos powiedziec. Nazywam sie Costello.
Rozumie mnie pan?
- Lucy? Który mamy teraz rok? - Który mamy rok?
1926, gluptasku.
No, Miriam, nie badz taka, dobrze?
"Jak tlum oblegajacy Bastylie, druzyna Mighty Mets wpadla do szatni
owej pamietnej dla nich nocy,
rozpoczynajac jedna z najglosniejszych, najdzikszych,
najmokrzejszych zabaw w dziejach baseballu.
Zmywszy pietno hanby po 7 nieudanych sezonach"...
- Czesc, Sydney. - Czesc.
- Jedziemy w to samo miejsce? - Tak naprawde nie wiem.
Trzymamy sie razem!
- Gdzie Leonard? Idz po niego. - Anthony, zawolaj Leonarda.
Prosze nie odlaczac sie od grupy!
- Jak mój ojciec? - Bez zmian.
- Mamo, nie powinnas jechac. - Co? Oczywiscie, ze chce jechac.
Leonardzie, odejdz, bo drzwi sie nie zamkna.
- To nie ma sensu. Sydney jedzie. - To pacjent.
- Nie taki, jak ty. - Ale pacjent. Ty nie jestes pacjentka.
- Jestem twoja matka. - Czy inne matki tez jada?
Co ty zrobiles z wlosami?
- Tak, to jest opona. - Wiem, nie jestem idiota.
- Traktujecie mnie jak oferme. - Zajmiemy sie tym, Bert.
- Jestes gotów? - Postanowilem nie jechac.
- Dlaczego? Co sie stalo? - Nic, ja tylko...
Machaj.
Panie doktorze, prosimy!
Leonardzie, jestes pewien?
Tak. Zobaczymy sie pózniej. Milej zabawy.
Dla mnie kotlet mielony.
- Kotlet mielony. - Dla mnie tez mielony.
Pan mnie sledzi?
Przepraszam, zartowalam. Widzialam pana na górze.
- Odwiedza pan kogos? - Nie.
Pan tu pracuje.
Ja tu mieszkam.
Jako pacjent?
Nie wyglada pan na pacjenta.
Nie?
Zawsze lubilem Carnegiea, a ty?
Doktorze... Pan wybral to miejsce?
- Dlaczego? - Zawsze tu przychodze.
To bardzo mile miejsce. Ale po godzinie traci urok.
- Anthony uwaza, ze grupa sie nudzi. - Bo tak jest.
Myslalem, zeby ich zabrac do opery, ale...
Do muzeum historii naturalnej?
Nie, nie... tam jest za duzo wypchanych niezywych stworzen.
Gdzie jeszcze mozna isc?
- Znów jest legalny? - Tak. Juz od dawna.
Co paniom podac?
Rob Roya z lodem.
Bez alkoholu.
Pracuje na nocnej zmianie w knajpce.
Czasami, przed pójsciem do pracy, odwiedzam mojego ojca.
Nie opuszczal zadnego meczu. Wiec czytam mu artykuly o sporcie.
Nawet nie wiem, czy jest swiadom moich wizyt. Matka twierdzi, ze nie.
Ale pani wierzy.
Czasem wydaje mi sie, ze cos widze... Wyczuwam jakas zmiane.
I przez chwile widze go takim, jakim byl dawniej, przed udarem.
A potem zludzenie pryska. Nie wiem, czy cos widzialam. To ma jakis sens?
Tak, ma.
Czemu pan jest w szpitalu?
- Dostaje leki. - Na co?
Bez nich jestem taki, jak pani ojciec.
- Ale teraz jestem zdrowy. - To dobrze.
Bylam tak przekonana, ze zje bekon, pszenny tost i czarna kawe,
ze przynioslam mu to, nie przyjmujac zamówienia.
Wie pan, co powiedzial? "Pani zapomniala o pomidorze".
Nie bylo pomidorów. Dlatego od razu nie dostal.
- Milo sie z panem rozmawialo... - Mnie równiez bylo bardzo milo.
- Paulo? - Tak?
On wie. Pani ojciec. Wie, ze go pani odwiedza.
Doktorze, to moje przyjaciólki.
To jest mój pan doktor. Czy nie jest uroczy?
Miriam... nie wiem, jak ci to powiedziec, wiec powiem wprost.
Twój maz...
dostal rozwód w 1953 roku.
Bogu dzieki.
Patrzcie! Pontiac Firebird, silnik 400. To sie nazywa samochód.
- Lucy. Poda mi pani reke? - Prosze mnie stad zabrac.
- Blad. Jest tutaj. - Przegralem.
Szczescie cie opuszcza. Bardzo ladny.
- Jak leci? - Jak leci?
Tak. Jak sie pan czuje?
Moi rodzice umarli. Zona jest w zakladzie.
Mój syn zniknal gdzies na zachodzie.
Czuje sie stary i oszukany. Tak sie wlasnie czuje.
Wpadlam po drodze do sklepu... kupilam olówki.
I jeszcze to.
Mala przykladnice.
Tak, przyda mi sie.
To bardzo ladne.
- Zaraz wracam. - Leonardzie...
Nigdy dotad nawet nie wspominal o dziewczetach.
Nie mial nawet z nimi do czynienia.
To idiotyczne, to ogladanie sie za dziewczetami. Nie uwaza pan?
Jest dojrzalym mezczyzna.
Powiedzial, ze powinnam wyjechac na pare dni dla odprezenia.
Na pewno mial na mysli to, ze zasluzyla pani sobie na urlop.
Nie moge go tu samego zostawic. Beze mnie zginie.
Dziewczeta!
Halo? Doktor Sayer? Musze z toba porozmawiac.
Leonard?
Uwazam, ze powinnismy pare spraw omówic. Musze z toba pogadac.
Jakie to sprawy?
Wazne. Te, które mi sie przydarzyly. Które nauczylem sie rozumiec.
- Skad dzwonisz? - Z twojego gabinetu.
- Jest bardzo pózno. - Czyzby?
- Nigdzie nie wychodz, zaraz bede. - To dobrze.
- Doktorze... prosze usiasc. - Dlaczego? Co sie stalo?
Musimy o tym wszystkim powiedziec. Przypomniec im, jakie to dobre.
Co jest takie dobre?
Przeczytaj gazete. Co tu pisza? Same zle rzeczy.
Ludzie zapomnieli, czym jest zycie. Zapomnieli, co to znaczy zyc.
Trzeba im przypomniec o tym, co maja i co moga utracic.
Ja odczuwam radosc zycia. Dar zycia. Swobode zycia! Cud zycia!
Powtarzal, ze ludzie nie doceniaja najprostszych spraw.
Pracy, zabawy, przyjazni, rodziny.
Rozprawial tak do piatej rano.
- Poczucie wyswobodzenia, mania? - A moze milosc?
Wlasnie. Jednak w tym, co mówi, ma calkowita racje. Nie umiemy zyc.
Ale o piatej rano?
- Waheeda! Jak sie czujesz? - Dobrze.
- Panie Lowe? Dobrze sie pan czuje? - Tak.
- O co pan prosi, panie Lowe? - O najprostsza sprawe.
To znaczy?
Chce wychodzic na spacer, kiedy chce, jak kazdy normalny czlowiek.
- Przeciez moze pan spacerowac. - Naprawde? Sam?
A co to za róznica?
Przeciez nie jestem kryminalista. Nie popelnilem zbrodni.
Nie zagrazam innym ani sobie. Mimo to nie moge wyjsc bez opieki.
Nie obudziliscie przedmiotu, tylko czlowieka. Jestem czlowiekiem.
Czy zdaje pan sobie sprawe, ze podswiadomie przejawia pan agresje?
Skoro jest podswiadoma, jak moge zdawac sobie z niej sprawe?
Jestem ciekaw... co by pan zrobil, gdyby mógl pan wyjsc?
Spacerowalbym. Rozgladalbym sie. Rozmawial z ludzmi.
Decydowalbym, gdzie isc dalej. Robilbym to, co dla was jest oczywiste.
- I to wszystko? - Tak.
No dobrze. Wezmiemy pod uwage panska prosbe. I damy panu znac.
- Dobrze sie czujesz? - Tak, wiem, to z nerwów.
I co powiedzieli?
Ze maja jeszcze za malo danych.
Ze do postawienia ostatecznej diagnozy potrzeba dlugotrwalej obserwacji.
Ze swiat bardzo sie zmienil, ze mozesz sie okazac nieprzystosowany,
a nie chca odpowiadac za to, co by sie moglo przydarzyc.
Nie zgodzili sie.
- A co ty powiedziales? - Nie mialem decydujacego glosu.
Zgodziles sie z nimi?
Tak.
Leonardzie, odnosze wrazenie, ze wciaz jeszcze jestesmy w lesie.
Widzisz, to eksperymentalny lek i potrzeba czasu...
- Leonardzie? Dokad idziesz? - Na spacer.
Tu dr Sayer.
- Dokad idziesz? - Na dwór.
Pacjentom nie wolno wychodzic.
Nie pogarszaj sprawy.
Chce tylko wyjsc na spacer!
On nie jest chory psychicznie! To niepotrzebne, pusccie go!
Nie jest agresywny!
Nie rozumiem. Nigdy dotad nie sprawial klopotów.
Byl spokojny, grzeczny, pelen szacunku. Nigdy niczego nie zadal.
- Zawsze byl posluszny. - Bo byl w stanie spiaczki.
Mówie o jego dziecinstwie.
Przepraszam.
Nie wiem, kto to jest. On sam chyba nie wie.
Zmienil pan Leonarda w kogos, kim nie jest!
To nie my jestesmy ulomni, tylko oni! To nie my przezywamy kryzys, tylko oni!
Przeszlismy przez najgorsze i przezylismy, oni nie! Boja sie tego!
Bo wiedza! Tak!
Wiedza! Wiedza!
Bo my im o tym przypominamy! O tym, ze jest...
ze jest problem!
Ze problem istnieje, a oni nie znaja rozwiazania.
I nigdy nie beda lekarzami, póki nie zaczna dostrzegac problemu.
Póki nie przyznaja. ze problem istnieje. A ten problem to wcale nie my.
To nie my! To oni! Ten problem to oni!
Przez 30 lat nie mógl rozladowac agresji.
- Tak jak inni. - On zachowuje sie naturalniej.
Naprawde? Tiki i paranoja to przejawy normalnego zachowania?
Tak. Budzimy go i trzymamy w klatce.
To nie paranoja, to fakt.
Faktem jest to, ze 20 psychopatów przestalo jesc. Ale nie wiedza. czemu!
- Jak dlugo mam to tolerowac? - On wie. Chce wyjsc.
Lowe to nie mesjasz oddzialu nr 5. To czlowiek, który ma klopoty.
Nie zmartwychwstal, otrzymal od pana lekarstwo.
Lekarstwo, które nie jest cudowne.
- Pozostali sa w normie... - Ale on go dluzej przyjmowal!
Wspólczuje mu.
Ale nie pozwole mu narazac zdrowia pozostalych pacjentów.
- Przepraszam. - Nie mozemy na to pozwolic.
On jest w porzadku.
- Jak sie dzis czujesz? - Dobrze,
- a ty? - Rewelacyjnie.
- Jakie jest zadanie tych panów? - Ci panowie... to moja ochrona.
- To przykre, ze ich potrzebuje. - Ktos usiluje cie skrzywdzic? Kto?
No wlasnie. Kto? Nie wiadomo.
Zapewne ktos, kogo najmniej podejrzewam. Poczytaj historie.
Kazdy pacjent z tego oddzialu sadzi, ze uknuto przeciw niemu spisek.
Ale sa w bledzie. To wariaci.
Pogorszylo ci sie.
Lek przestal dzialac. Wywolal skutki uboczne,
dlatego tak sie zachowujesz.
Dziekuje, ze wpadles, ale jestem zajety.
Prosze cie, spójrz na siebie.
Nie, spójrz na siebie! Ja jestem chory!
Choroba odebrala mnie swiatu, a ja walczylem, by do niego wrócic.
Przez 30 lat. I dalej walcze.
Ale ty...
nie masz usprawiedliwienia! Jestes przerazonym i samotnym czlowiekiem,
który nie ma nic! To ty spisz!
Moga odstawic lek. Maja do tego prawo!
Móglbys sie pewnego ranka obudzic, a leku by nie bylo.
Zostaw mnie!
W porzadku. Nic mi nie jest.
Po prostu upadlem.
Pomóz mi.
Dasz rade isc?
Nie pozwole im odstawic leku. Bedziemy walczyc razem.
Wystapila reakcja na lek. Pojawily sie tiki.
Leonarda bardziej jednak niepokoi
los pozostalych pacjentów.
Bedziemy eksperymentowac z jego dawka. Przystal na to.
Chce jednak, by pozostali wiedzieli, co ich czeka. Musicie mi pomóc.
- Hej, Len... Witaj z powrotem. - Dzieki.
- Co slychac? Jak sie czujesz? - Wszystko dobrze?
- Ale tu cicho. - Tak, bo na ciebie czekamy!
wietnie wygladasz, Len. Z kazdym dniem lepiej.
A jesli lek przestal dzialac?
A jesli nas wszystkich to spotka?
Nie ma naukowych podstaw, by twierdzic, ze spotka was to samo.
Dlaczego?
Kazdy jest inny. Zreszta czujecie sie dobrze. Prawda?
To bylo sliczne, Lucy.
Nauczylam sie tej piosenki dawno, dawno temu.
Wiem, który mamy teraz rok.
Ale nie moge sobie wyobrazic, ze mam wiecej niz 22 lata.
Nie doswiadczylam tego.
Wiem, ze to nie rok 1926.
Ale potrzebuje, by nim byl.
- Jak sie czujesz? - Rewelacyjnie.
A jak tam reszta? Mówia o mnie?
- Boja sie. - I slusznie.
- Czy mozesz to powstrzymac? - Nie wiem, ale wciaz sie staram.
- Nie stawiaj na mnie kreski. - Nie bój sie.
425, tak.
Dostalem pocztówke od syna.
Jest dobrze i nagle wszystko staje w miejscu.
Jakby ktos zgasil swiatlo. Bez ostrzezenia.
Potem cos musi mnie ozywic. Dzwiek, dotkniecie.
I znów moge sie poruszac.
To nie jest nieprzyjemne... to jest nijakie.
Nic nie czuje. Jakbym umarl... nic.
Jakbym juz nie byl czlowiekiem, tylko zbiorem tików.
Nie przeszkadzaja mi one. Czasem bardzo ubarwiaja zycie.
Chociaz nie wiem, kto jest silniejszy. Ale draznia mnie, nie powinny istniec.
Do pieciuset.
Jeszcze odrobinke.
Kiedy pracuje, jest dobrze. Czuje sie tu dobrze.
- Spis ksiazek posuwa sie naprzód. - Chcialbym go zobaczyc.
Nie szkodzi. Innym razem.
- Co... co sie dzieje? - Masz napad.
Wez kamere!
Nie moge. Wylaczam kamere.
Nie, nie. Patrz! Patrz! Patrz!
Ucz sie! Ucz sie! Ucz sie dla mnie.
Zobaczmy... 625.
- 625... - Dobrze.
Juz nie moge czytac! Nie moge skupic wzroku w jednym punkcie!
Wciaz wracam do poczatku-poczatku-poczatku...
- Zawiodlem wszystkich. - Nie.
Zawiodlem. Ciebie. To prawda! Jestem groteskowy!
Nieprawda. Nie wolno ci tak mówic.
Jestem groteskowy. Popatrz na mnie i zaprzecz temu!
Nie jestes.
To nie jestem ja.
Kiedy urodzilam zdrowe dziecko, nie pytalam, dlaczego.
Czemu spotkalo mnie takie szczescie? Czy zasluzylam na idealne dziecko?
Ale kiedy zachorowal, od razu zaczelam pytac: czemu?
Zadalam odpowiedzi! Dlaczego tak sie dzieje?
Nie moglam nikomu powiedziec: "Przestan. Prosze cie, przestan.
Nie widzisz, ze mój synek cierpi?"
Mój syn cierpi. Niech pan temu zaradzi!
- On walczy. - Przegrywa.
Pracowalam... Zaprosilam znajomych, poszlismy na tance. I to wszystko.
To wspaniale. Nigdy takich rzeczy nie robilem.
Bedziesz je robil.
Nigdy mnie stad nie wypuszcza. I nie powinni.
Wciaz nie jestem zdrowy. Jak widzisz...
To znaczy, czuje sie dobrze, kiedy cie widze...
Juz sie wiecej nie zobaczymy.
Chcialem sie pozegnac.
Czy to nie urocze?
- Juz? - Kiedy bedziesz gotów.
Nazywam sie L. Lowe. Wyjasniono mi, ze przez dlugi czas bylem nieobecny.
Wrócilem.
- Jakie to uczucie? - Najpierw myslalem, ze to sen.
Co cie przekonalo, ze jednak nie?
To, ze sie do ciebie odezwalem, a ty mnie zrozumiales.
Powiedziala mu pani, ze jestem zyczliwy ludziom.
Dalem mu zycie, zeby w chwile potem mu je odebrac.
Wszystkim nam jest dane i bedzie odebrane.
Czemu nie znajduje w tym pociechy?
Bo jest pan zyczliwy ludziom.
Bo on jest panskim przyjacielem.
To bylo niezwykle lato. Czas odrodzenia i niewinnosci, czas cudu.
Dla pietnasciorga pacjentów i dla nas - ich opiekunów.
Ale teraz musimy sie pogodzic z rzeczywistoscia tego cudu.
Nie mozemy sie schowac za zaslona nauki i orzec, ze zawiódl lek.
Albo ze nastapil nawrót choroby.
Albo ze pacjenci nie byli w stanie pogodzic sie z utrata 30 lat zycia.
Tak naprawde nie wiemy, co zawiodlo, a co sie powiodlo.
Wiemy tylko, ze kiedy zamknelo sie chemiczne okno,
rozpoczelo sie kolejne przebudzenie.
Zrozumielismy, ze duch ludzki jest silniejszy od jakiegokolwiek leku...
i na tym trzeba sie skupic.
Praca... zabawa... przyjazn... rodzina...
oto sprawy, które sie licza...
sprawy, o których zapomnielismy...
najprostsze ze wszystkich.
- Dobranoc. - Dobranoc.
- Eleanor! - Tak?
Co sie stalo?
Co robisz dzis wieczorem? Jesli masz inne plany...
Nie, ja...
- Nie masz zadnych planów? - Nie, ja...
Zastanawialem sie, czy ty... czy ty i ja...
my... czy nie moglibysmy... skoczyc gdzies na kawe?
Tak. Bardzo chetnie.
- Moje auto stoi tutaj. - A moze pójdzmy pieszo.
Dr Sayer kontynuowal badania nad pacjentami post-encefalitycznymi,
wypróbowujac coraz to nowe specyfiki.
Leonard i inni pacjenci
przezyli krótkie nawroty swiadomosci,
ale juz nie o tak dramatycznym przebiegu jak latem roku 1969.
Dr Sayer nadal pracuje w szpitalu dla przewlekle chorych w Bronxie.
Zaczynamy.
Napisy: Scandinavian Text Service